Het verhaal vertellen

vanmiddag in Utrecht gesproken met het bestuur van het Netwerk van Directeuren over de studiedagen in 2011. We willen voortborduren op het thema van 11 november dit jaar. Daar bespraken we onder begeleiding van de Argumentenfabriek de pro's en contra's van het verheffingsmodel en dat van de retail/winkelformule. Dat was een inspirerende dag en het leverde tegelijk het beeld op dat we als directeuren met elkaar niet goed weten waar het naar toe moet. We hebben het niet scherp op ons netvlies...

Dus willen we daar volgend jaar op door pakken, een dag over welke koers we moeten gaan varen, liefst ook met inbreng weer van de Argumentenfabriek. Omdat ons verhaal scherper moet. En dan willen we een aantal collega's ook laten oefenen op een echte wethouder en een door de wolgeverfde mediafiguur. Kun je dan ook je verhaal goed vertellen. Leren, leren, leren. Als wij het verhaal niet kunnen vertellen aan de politiek, aan de pers, dan kunnen we dat ook niet over brengen aan onze medewerkers.

Dus in het najaar gaan we er weer op door, dan wellicht een lobbyboodschap kunnen formuleren richting eventuele sponsoren. En welke gegevens heb je nodig om je verhaal te ondersteunen. Dus als NvD willen we met elkaar leren, en dat zal eng zijn. Want met je billen bloot ten opzichte van je collega's: waar we vaak elkaar aftroeven in welk succes we nu weer behaald hebben. Windowdressing.... Durven met elkaar te zeggen dat we het ook niet weten, of nog niet weten. Durven we dat echt te zeggen terwijl we met gemeenschapsgeld toch gewoon goede dingen doen? Kun je inspireren als je positief ingesteld bent, en op reis bent, maar nog niet weet waar je precies uit gaat komen? Struikelend over het smalle randje dat tussen de twee afgronden loopt....

je klein en groots voelen

Soms heb je van die weken, dagen achter elkaar dat je maar door haalt, door maalt. De dagen en weken rijgen zich aan één tot een brij waarin je van voren niet meer weet dat je van achteren leeft. Ik las de blog van Mark Deckers en kon me de somberheid zo voorstellen. Het is de tijd van het jaar, de blaadjes vallen en de agendablaadjes (al dan niet digitaal ;-) vullen zich tot de nok toe. Geen tijd om na te denken, om stilletjes voor je uit te staren en te bedenken wat je wilt... Ik voel me dan op zo'n moment ontzettend onmachtig, doe niet de dingen die ik zou willen doen, doe de dingen die ik vind dat ik moet doen (dat is niet altijd hetzelfde ;-) en voel me klein.

Vanavond was ik op een vrouwennetwerkavond, Women Link. Een afgeleide van WomenInc uit Amsterdam. Empowerment van vrouwen. Ik was er al eerder voor uitgenodigd en ik was er niet aan toegekomen. Geen tijd, geen prioriteit. En nu was het de vierde avond deze week dat ik dan niet thuis zou zijn. Ik had niet veel puf, maar ik had het toegezegd. Dus ging ik met mijn goede gedrag.

Een groep van ongeveer 15 vrouwen van diverse leeftijden, diverse komaf. Praten over hoe we kunnen zorgen dat meer vrouwen op de arbeidsmarkt zouden kunnen komen. Over wat we hebben besproken zal ik het verder niet hebben. Wat ik wil vertellen is waar ik zo blij (groots) van werd. Hier zaten allemaal krachtige vrouwen. Er zat een aantal vrouwen bij, die de groep Lélemam vormen. Zij zongen á capella prachtige wereldliederen. Ze zetten zich in voor Musicians without borders, die in oorlogsgebieden muziek gebruiken om mensen, kinderen met trauma's te helpen zich te verzoenen met elkaar. Prachtige vrouwen. Mooie vrouwen die op gaan in de muziek, die hun kwaliteit hebben gevonden. En waar ik van zat te genieten, en me klein bij voel.

En dan ga je aan het eind van de avond weg, en dan zegt één van die vrouwen met prachtige stem tegen mij: ik ga mijn kinderen vertellen over jou. Ik had in het voorstellingsrondje verteld dat ik al sinds mijn 8ste weet dat ik bibliothecaresse wilde worden, en dat dat gelukt is en nu directeur ben. Ik vind dat niet bijzonder, het hoort bij mij. Een ander die ik groots vind, vindt mij groots. En dat maakt mij dan weer klein en groots en blij, allemaal tegelijk.

Praten met de raad

Vanavond hadden we een informatieavond voor raads- en commissieleden van Alkmaar. De opkomst was groter dan verwacht. Er hadden zich van te voren 6 mensen op gegeven, het waren er uiteindelijk een kleine 10. Mooie opkomst, al waren niet alle partijen vertegenwoordigd.

Laaggeletterdheid
We begonnen met een presentatie over laaggeletterdheid, wat is het, wie betreft het en wat doet de bibliotheek er aan. Ik was blij verrast met de vragen die er kwamen. De raadsleden wisten al veel van de materie, en er was een goede inhoudelijke discussie over wat de rol van de bibliotheek is en wat hij zou kunnen zijn in de toekomst. Mooi vond ik de vraag van het D66 raadslid of wij als bibliotheek zouden kunnen nagaan wat nou de gevolgen zullen zijn van het beleid van de gemeente om inburgeraars te laten betalen voor hun NT2 cursus. Of dat in gebruik ook negatieve effecten heeft of niet. Dat zullen we dus ook gaan monitoren of dat zo is. Onze beleidsmedewerker hield een prima verhaal.

meerjarenbeleidsplan
Daarna hield ik zelf een verhaal over ons meerjarenbeleidplan. Waar is de bibliotheek voor, wat is onze missie en visie. Welke speerpunten kiezen we voor de komende jaren. Ook hier veel goede vragen. Over wat onze prioriteiten zijn, want daar hebben we als bibliotheek toch wel een beeld van? En wat willen we nou met onze vestigingen? Ik heb uit kunnen leggen dat de meerjarenbeleidsvisie ook een stuk is wat voor ons een richtlijn is van waaruit we werken, en dat het een uitnodiging is aan de raad om met ons in discussie te gaan over onze ambities.

begroting

Vervolgens kwam er natuurlijk de vraag hoe we al onze plannen gingen realiseren. De kans op extra geld was niet erg groot, en wat gingen we dan wel doen en wat niet. Of we niet een groot gat in de begroting hadden ten opzichte van onze ambities. Ik heb het anders geformuleerd vanavond maar ik ben een groot voorstander van grootse dromen en er voor gaan. En pragmaticus genoeg om te weten dat je dromen alleen kunt bereiken door er hard voor te werken. "Zonder strijd geen overwinning" zei het PvdA raadslid vanavond. TON kwam met de vraag of we niet efficienter met onze collectie konden om gaan. Want moesten we wel alles aanschaffen als we ook zoveel konden aanvragen. Ik kon uitleggen dat je als gemeente met je dienstverlening de eerste basisbehoeften van je gebruikers moet kunnen opvangen en dat het niet aangaat om daarbij op je 'buren' te gaan leunen. Dat werd dan ook wel weer met instemming begroet.

de leukste vraag
De leukste vraag van de avond ging over mijn salaris, van OPA. Of ik boven de Balkenende norm zat? Daar heb ik heel erg smakelijk om gelachen. Nou nee, echt niet! En ik geloof dat ik ook niet zou willen. Als ik nou een beeld probeer te hebben van wat Balkenende en nu Rutte allemaal aan werk verzet, en wat daar voor salaris aan vast zit..... ik geloof dat het dan heel goed is dat mijn salaris ver onder zit. Want ik zou al dat werk niet willen doen... en dan heb ik dus toch niet zo'n drukke baan ;-) (zie vorige blog)
En even voor de duidelijkheid: ik vond dat een goede vraag, je kunt er als instelling die met publiek geld maar beter transparant over zijn.

Een goed verstaander

Personeelsbijeenkomst
Vanochtend hadden we onze halfjaarlijkse personeelsbijeenkomst. Dit keer hadden we vooral een verhaal over nieuwe ontwikkelingen. Bertil Voogd van bibliotheek.nl kwam iets vertellen over wat er allemaal op ons af gaat komen. Kennemerwaard is één van de bibliotheken die ingeloot zijn om over te gaan op de landelijke infrastructuur. Er kwamen veel afkortingen voorbij: CRM, DCR, WLWI etc etc. Er werden gelukkig een aantal slimme vragen gesteld waarbij een paar van onze medewerkers in de smiezen hadden wat er allemaal voor implicaties aan vast zitten.

cWise
Daarna gaf onze ICT beleidsmedewerker een korte uitleg over cWise. De uitleg was prima, maar persoonlijk was ik licht teleurgesteld over wat er allemaal niet kan in cWise. Ik had gevoel dat ik had toen ik een nieuwe laptop kocht, zodra je de deur uit loopt is hij al verouderd ;-) Dat gevoel heb ik met cWise op een aantal fronten ook. Het wordt ronkend voorgereden als een prachtige Mercedes, maar er blijken geen achterbanken in te zitten. Je kunt geen links leggen met bv Hyves of Facebook of op andere manieren met het web. Alleen binnen de veilige omgeving van BICAT kun je interactief bezig. Leuk, maar we willen zo graag contact met ook ander gebruikers dan degene die we nu al kennen. Frappé toujours!

23 dingen
Daarna gaven twee medewerkers uit de vierde groep 23 dingers een korte presentatie over wat er zo leuk is aan 23 dingen. Wat ze allemaal leren, hoe lastig het soms wel is. Eén wist te melden dat de cursus bij haar thuis vooral werd gezien als een cursus 'Hoe word ik computer verslaafd'. Erg grappig. Maar waar wel uit bleek dat deze medewerker er heel veel uren thuis in stopt om dingen uit te zoeken, ze onder de knie te krijgen. En dat is mooi om te zien dat een medewerker bereid is om er tijd van zichzelf in te stoppen, om in zichzelf te investeren.

Een verkeerd woord?
En toen sloot ik af. Ik dacht nog even een extra aanmoediging te doen aan de medewerkers om zich vooral volgend jaar aan te melden voor 23 dingen. Dat het veel tijd kost, maar aangezien ik hem zelf ook heb afgerond, en ik naar mijn idee toch heus de drukste baan heb ;-), iedereen in staat zou moeten zijn om 23 dingen te doen. Kreeg ik aan het eind van de middag een mail van een medewerker. Deze opmerking was in het verkeerde keelgat geschoten, alsof niet iedereen heel erg hard werkte! Dus heb ik de telefoon gegrepen en de medewerker gebeld. Want natuurlijk weet ik dat iedereen in onze organisatie heel erg hard werkt, parttimers en fulltimers. Wat ik bedoelde te zeggen was dat ongeacht hoe veel en en hoe hard je werkt, je af en toe tijd vrij moet maken om in jezelf te investeren, om bij te blijven. Dat dat gedeeltelijk in de baas zijn tijd kan, maar ook in de eigen tijd moet. En daar waren de medewerker en ik het met elkaar over eens.
En dan blijkt maar weer, dat communicatie soms heel lastig is, dat je woorden verkeerd begrepen kunnen worden en dat het mooi is als medewerkers zich zo betrokken voelen dat ze aan de bel trekken om aan te geven waar ze mee zitten.

EBLIDA

Ik zit momenteel in London met het bestuur van de EBLIDA. EBLIDA is de lobbyclub voor bibliotheken op europees niveau. Met in het bestuur bestaat uit ca 9-10 personen van vooral west-europese landen. Wat me opvalt tijdens de discussie is dat er toch veel verschil zit in hoe dingen in verschillende landen. We praten bijvoorbeeld over leenrecht en de beschikbaarheid van informatie. Juist in deze tijd van digitalizering is het vreselijk belangrijk om te zorgen dat de vrije toegang tot informatie gewaarborgd blijft en niet alleen voor de happy few. Zoals een van de bestuursleden zei: "We have only one chance to get it right to make sure that a load of information, culture and education is not lost for whole lot of citizens of our countries".

Machtige lobbymachines
Als je bekijkt met wie je samen, of beter gezegd tegen wie je moet lobbyen zakt je af en toe de moed in de schoenen. Hele clubs van uitgevers, makers van informatie, schrijvers, journalisten etc ec die een profesionneel lobby-apparaat hebben die wekelijks in de veelgenoemde wandelgangen van Brussel rondhangen om de belangen van de rechthebbenden goed te benadrukken. Zij willen alles zoveel mogelijk dicht timmeren en willen overal geld voor zien. Bibliotheken ontzeggen de rechthebbenden hun recht niet, maar vinden wel dat er naar redelijkheid moet worden gekeken, en dat je het recht van de burger op vrije toegang tot informatie moet waarborgen zonder dat de gemeenschap hier voor enorm moet 'bloeden'. Af en toe bekruipt je een Calimerogevoel, EBLIDA met 2 man personeel, locatie Den Haag met zoveel werk te doen en zo weinig tijd.

Vier je successen
En toch zien we dat we de afgelopen jaren telkens kleine stapjes voorwaarts maken. De europese commissie nodigt bij belangrijke items EBLIDA wel standaard uit, omdat ze ons zien als de spreekbuis voor de bibliotheken van Europa. En men is op een aantal fronten zeker gevoelig voor de vrije beschikbaarheid van informatie. Al merk je ook daar dat het soms praten is met, even kort door de bocht geformuleerd, de blanke wel opgeleide elite die denkt dat op internet alles te vinden is en bibliotheken een uitstervend instituut is. Dus het feit dat we gehoord worden, bijvoorbeeld ten aanzien van de Google-settlement, is absoluut waardevol.

Nationaal volgt Europa
Mij wordt wel eens gevraagd waar het nou allemaal goed voor is, die vergaderingen op Europees niveau (los van het feit dat sommige mensen denken dat het snoepreisjes zijn ;-)Wat veel mensen vergeten is dat wat er op Europees niveau aan wetgeving wordt bedacht dat dat op nationaal niveau effect heeft en nagevolgd moet worden. Zoals de Engelse collega zei: 'We have onnly one chance to get it right".

Diefstal

Diefstal
Ik ben inmiddels een meer dan een week thuis en heb me weer een beetje genesteld. Bijgekomen van de naweeen van de inbraak die bij ons thuis was uitgevoerd en waarbij onzer beider laptops waren gestolen. Dan merk je pas hoe afhankelijk je van je computer bent. Ik had nog wel wat backups gemaakt, van foto's overigens alleen; niet van bestanden, op een externe harde schijf. Mijn lief had dat niet gedaan en die mist dus heel veel. Dat maakt je zo boos, naast het gevoel van onveiligheid, aanranding haast van je thuis. Iemand heeft aan je spullen gezeten en heeft een stuk van je verleden meegenomen. De herinneringen zitten in je hoofd en je hart, en toch heb je daar ook graag de beelden bij.

Backup
Het maken van een backup is dus hardstikke belangrijk, dus dat doe ik dan nu maar weer trouwer dan daar voor. En gelukkig vinden we inmiddels wel het een en ander aan bestanden en foto's weer op usb-sticks her en der in tassen, op kantoor en in de mail. Dus de lappendeken van onze geschiedenis wordt als een quilt waar wel wat verstelwerk op te zien valt, en waar helaas door de motten (lees dieven) een gat in is gemaakt.

Back on the track
Nu het normale werkritme er ook weer in begint te komen zal ik ook weer proberen wat trouwer te bloggen. Ik heb natuurlijk nog wel wat leuke verhalen over Spanje en de bibliotheken die we daar hebben bezocht, in aanvulling op de blogs die ik er al eerder over heb geschreven. En verder over alles wat er maar zo voorbij komt.

Spaans bibliotheekwerk

Ik had niet een echt goed beeld van het Spaanse bibliotheekwerk, hoewel ik wel af en toe Spaanse collega´s spreek via de EBLIDA. Ik weet dat ze een flink aantal jaren onder de dictatuur van Franco hebben gezeten en dus de vrijheid van informatiegaring bijzonder hoog in het vaandel hebben. Verder dat cultuur zoals in zoveel landen bij economisch slechte tijden het eerst de klappen krijgt. Nu ben ik met mijn lief een maand aan het toeren door Valencia en Andalusie en straks nog langs Toledo, en ach... het bloed kruipt waar het niet gaan kan, als je oog er op valt loop je als hij open is toch ook even de openbare bibliotheek in. Ik twitterde al eerder over de goede openingstijden van de bibliotheek in Ecija, een kleine plaats van 40.000 inwoners die meer dan 40 uur in de week open waren. Wel met een siesta er in natuurlijk ;-)

Cordoba
Nu zijn we in Cordoba en omdat mijn lief nog wat moet checken op zijn gmail, zet ik mij even snel aan een blog, hier in de openbare bibliotheek van Cordoba. Plaats van ca. 350.000 inwoners, en natuurlijk erg toeristisch in trek met zijn prachtige Mezquita, die we zo gaan bekijken. En voor de rest een prachtige oude joodse wijk en ook de wijk San Andres en San Basilio zijn de moeite waard, iets weg uit het toeristische geroezemoes.

VWO
Vergelijkend warenonderzoek, met een Nederlandse bibliotheek: in totaal heb ik hier maar 3 internet-pc kunnen ontdekken, dat is echt veel te mager. Hoewel, wij staan hier nu al een kwartier en ze zijn wel allemaal bezet, maar ik voel niemand in mijn nek hijgen...
Binnenkomst door een lange gang, met vitrines met aanwinsten, dan langs een klein hokje waarin de concierge zit, dan een trap op, monumentaal van aanblik met de bordjes administratie en directie, de rest moet je maar gokken (of durven) als bezoeker. Openingstijden helemaal dik in orde: alle werkdagen van 9 tot 9, zonder siesta, en op zaterdag van 9 tot 14.00 uur. Dat vind ik echt prima. Collectie zoals in veel Spaanse bibliotheken, vooral gericht op de studie, romans zijn er natuurlijk wel, maar het is allemaal niet zo aanlokkelijk ten toon gesteld als wij inmiddels mee verwend zijn geraakt. Personeel wel hulpvaardig, maar hier nog geen engelssprekende dame of heer aan de balie getroffen. Hoe zou dat bij ons aan de balie gaan? Ik geloof wel iets beter, al denk ik niet dat alle collega´s even bedreven zijn in het Engels.